2007/Feb/05

ความเข้าใจผิดของคำว่า แซบ ของคนภาคอื่นๆ

ภาษาอีสาน: แซบ, นัว

เห็นโฆษณาบะหมี่กึ่งสำเร็จรูปรสต้มยำกุ้งแล้วขำๆ งงๆมีคนทำท่าเผ็ดซี้ดซ้าดแล้วก็บอกว่า "แซบร้อน แซบลึก" ฟังแล้วก็ อืม..อารมณ์นั้นอาจจะพูดว่า "แซบ" ได้อยู่ แต่คำอื่นประเภท "เผ็ด" หรือ "ร้อน"อะไรพวกนี้จะตรงกับอารมณ์ที่จะสื่อกว่า ยิ่งเอาคำว่า "แซบ"มาเป็นสโลแกนเน้นความเผ็ด ทำไมถึงบอกว่าการเอาคำว่า "แซบ" มาเป็นสโลแกนบะหมี่ต้มยำกุ้งเพื่อเน้นความเผ็ดมันดูขำๆ คล้ายๆ กัน? ก็เพราะคำว่า "แซบ" เป็นคำอีสานที่มีความหมายธรรมดามาก

แซบ ว. อร่อย

กล่าวคือ อะไรที่อร่อย ใช้ "แซบ" ได้ทั้งนั้น ทั้งของหวานของคาวไปกินไอติมบอกว่า "ไอติมแซบ" ก็ใช้ได้ ลองนึกภาพคนกินต้มยำกุ้งเผ็ดๆแล้วสูดปากทำท่าได้อารมณ์ แล้วพูดแค่คำว่า "อร่อย" ดูสิจะเข้าใจว่าผมหมายความว่ายังไง (คือมันก็ได้อารมณ์แบบหนึ่งเหมือนกันแหละแต่อาจจะไม่ใช่ความเผ็ดที่กำลังจะสื่อ)

เรื่องนี้อาจฟังดูเป็นเรื่องเล็กๆ แต่พอได้ไปติดต่อกับคนลาวปรากฏว่าคนลาวเขาค่อนข้างซีเรียสกับการใช้คำผิดความหมายของคนไทยกระจายออกทางสื่อแบบนั้นเหมือนกัน แถมอีกคำที่ใกล้เคียงกัน

นัว ว. กลมกล่อม

คำว่า "นัว" มักใช้คู่กับคำว่า "แซบ" บ่อยๆ เช่น "หัวแซบหัวนัว" แปลว่า"หัวเราะได้อารมณ์มากๆ" หรือที่ภาษานักเขียนใช้ว่า "หัวเราะอร่อย" แต่คำว่า "นัว"ก็มีความหมายในตัวเองว่า "กลมกล่อม" เช่น "อ่อมไก่เจ้า นัวดีเนาะ" แปลว่า "แกงอ่อมไก่ของเธอนี่ รสชาติกลมกล่อมดีนะ" มันอาจจะเป็นความหมายโดยนัยก็ได้แบบว่าสองสเต็ป ภาพโดยทั่วไปของอาหารอีสานก็คือรสจัดโดยเฉพาะรสเผ็ด ถ้าคนอีสานบอกว่า อร่อย แสดงว่ามันก็น่าจะออกอร่อยแบบเผ็ดๆรึเปล่า ผมว่าไม่เห็นแปลกเลยการยืมคำจากภาษานึงมาอีกภาษานึงไม่เห็นจำเป็นว่าความหมายจะยังต้องเหมือนภาษาเดิม เช่นเราใช้ภาษาอังกฤษ
เว่อร์น่าจะมาจากภาษาอังกฤษว่า over? / over act? แต่เดี๋ยวนี้มันก็เอาไปใช้ได้กับหลายๆ สถานการณ์กว่านั้นแล้ว

ผับ มาจากคำว่า public house ถ้าในอังกฤษ (ที่คิดว่าน่าจะเป็นต้นกำเนิดของรูปคำนี้ก่อนจะมาปรากฏในภาษาไทย)คือร้านขายอาหารขายเหล้าเบียร์ เปิดไฟแบบปกติ คือไม่ได้มืดๆ (แต่ก็ไม่ได้สว่างจ้า)เปิดแต่เช้า ขายกาแฟ/อาหารเช้าด้วย กินได้ทั้งวัน ส่วนใหญ่เปิดไม่เกินเที่ยงคืน ..ในเมืองไทย คือเป็นที่เปิดเพลงเต้นรำดังๆ ขายเหล้าเบียร์ ไฟสลัวๆ เด็กอายุต่ำกว่า 21 ห้ามเข้า
แบบนี้ พูดได้ว่า แซบเป็นคำไทยภาคกลางไปแล้ว?...โดยมีความหมายว่า เผ็ด?

มุมมองจากคนภาคกลางอาจจะไม่รู้สึกแปลกไง เพราะเป็นคำยืม เหมือนที่คนไทยเรียกขนม "อิ่วจาก้วย" ของคนจีนว่า "ปาท่องโก๋" ผมก็พอเข้าใจ ว่าถ้าพูดกับคนไทยต้อง "ปาท่องโก๋" แต่ถ้าพูดกับอากงอาม่า ก็ต้องเรียก "อิ่วจาก้วย" เหมือนเป็นคำคนละภาษาแต่ลองไปเรียก "ปาท่องโก๋" กับอากงสิ จะโดนตะเกียบคู่เคาะหัวให้ (เคยโดนมาแล้ว) ที่เขียนเรื่อง "แซบ" นี่ก็เขียนจากมุมมองของภาษาท้องถิ่นน่ะ ว่าถ้ามองจากทางนี้ไปแล้ว มันฟังดูขำๆซึ่งสำหรับคนอีสานอย่างผมที่มีความเชื่อมโยงทั้งสองทางก็พอจะรู้สึกว่ามันเป็นเรื่องเบาสมอง (อย่างที่เขียนมาวันก่อนๆที่เปรียบเทียบกับภาษาไทยกลางก็เพื่อความสนุกสนานในเชิงภาษา)แต่ถ้าพูดถึงมุมมองจากภาษาบริสุทธิ์อย่างลาวเขาก็จะมองเป็นเรื่องร้ายแรงเรื่องความซีเรียสนี่ ก็มีหลายสเตปเหมือนกัน

โดยส่วนใหญ่แซบในภาษาอีสานก็จะใช้ในความหมายว่า "อร่อย" ตัวเองก็ใช้ในความหมายนั้นแต่เดี๋ยวนี้คำนี้ใช้ตามที่ต่างๆ ก็มาใช้ในความหมายว่า "เผ็ดร้อน หรือจัดจ้าน"เสียเยอะ ซึ่งคงเป็นเรื่องธรรมดา แบบที่ว่าไม่ใช่เจ้าของภาษาเลยไม่รู้ความหมายที่แท้จริง นานๆ เข้าก็อาจจะกลายความหมายไปเหมือนหลายๆคำที่มีความหมายกลายไปตามความนิยมใช้ หรืออาจจะเป็นแบบว่าความหมายของคำนี้กว้างขึ้น

ตามความเห็นส่วนตัวของผม คิดว่าแหล่งใหญ่ที่ทำให้คนส่วนใหญ่เข้าใจเพี้ยนก็คือโฆษณาบะหมี่ต้มยำกุ้งที่ว่านี้แหละ เพราะเขาเน้นคำนี้มากติดต่อกันเป็นเวลานานและยังไม่พบแหล่งอื่นที่มีนัยสำคัญจากประสบการณ์ของตัวเอง

ผิดพลาดประการใด๋กะขออภัยพี่น้อง ย้อนความรู้หน่อยเทียบบ่เท่าหางอึ่ง ผิดเป็นครูสิจื่อไว้ สอนไปฮอดลูกหลาน สั่นดอกว้าเพิ่นวา

Comment

Comment:

Tweet


open-mounthed smile open-mounthed smile
#4 by (49.0.117.219|49.0.117.219) At 2014-02-25 12:15,
iujgyjkhol
#3 by ส่ว (58.9.230.22) At 2011-08-23 18:25,
หนูไม่เคยโดนตะเกียบคู่อะไรนั้นหรอกค่ะแตเคยเจอไม้พิฆาตค่ะ (คงรู้ว่าอะไรนะคะ confused smile open-mounthed smile sad smile
#2 by dragonooy (223.206.172.54) At 2011-02-27 20:31,
open-mounthed smile
#1 by (125.26.32.179) At 2010-08-10 19:29,